Hormonal iud

Ang isang hormonal IUD ay isang mabisang paraan ng pagpipigil sa pagbubuntis. Pinag-uusapan natin ang tungkol dito sa levonorgestrel intrauterine device.
Hormonal iud

Buod

Ang IUD (levornorgestrel intrauterine device) ay isang pamamaraang hormonal. Ito ay maliit at hugis-T na piraso ng plastik. Ipinapasok ang IUD sa matris. Kapag naroon na, pinaninipis nito ang lining ng matris at pinakakapal nito ang mucus ng cervix. Pinipigilan nito ang pag-fertilize ng sperm sa egg. Nagbibigay ang mga IUD ng 3, 4, o 5 taong proteksyon (depende sa uri). Kung gusto mong mabuntis, pwede mong ipatanggal ang IUD.

Mabilis na mga katotohanan

Oo, tama ang nasa isip mo! Isang hiringgilya, isang karayom at kaunting likidong itinuturok sa katawan mo. Pinipigilan ng injectable ang iyong mga ovary na maglabas ng mga egg. Pinakakapal rin nito ang iyong cervical mucus upang makatulong na pigilan ang sperm na makarating sa egg sa simula pa lang. Maraming uri nito—maaaring hindi available ang ilan sa inyong bansa.

  • Buwanang injectable: Pinoprotektahan ka nito nang isang buwan! Naglalaman ng dalawang hormone—progestin at estrogen.
  • NET-EN o dalawang buwan na injectable: Naglalaman ito ng progestin. Pinoprotektahan ka nito nang dalawang buwan! Napakahusay na pagpipilian para sa mga babaeng hindi pwedeng tumanggap ng estrogen.
  • DMPA o tatlong buwang injectable: Naglalaman ito ng progestin. Pinoprotektahan ka nito nang tatlong buwan! Napakahusay na pagpipilian para sa mga babaeng hindi pwedeng tumanggap ng estrogen.

Mga detalye

Magpalagay ka, tapos kalimutan mo na. Kung ayaw mong alalahanin pa ang pamamaraan ng contraceptive mo, maaaring ang IUS na nga ang para sa iyo. Sa sandaling naipasok na ito, maaari mo itong iwan sa loob ng 3, 4, o 5 taon.
Hands-free. Walang package o resetang kailangang daanan pa sa parmasya. Walang mawawala o makakalimutan. Ganap na pagkapribado. Walang makakaalam kung may IUS ka. Walang packaging, at wala ka nang kailangang gawin bago makipagtalik.
Ligtas at maayos para sa mga katawan ng babae. Sumasang-ayon ang karamihan ng mga eksperto na kung malusog ka at mayroon kang matris, malamang na napakahusay mong kandidato para sa IUS. Totoo iyon kahit bata ka pa, hindi ka pa nabubuntis, kakatapos lang dumaan sa aborsyon, may mahirap na pisikal na trabaho, o hindi ka pa nagkakaroon ng mga anak. Mahusay ring pamamaraan ito para sa mga bagong ina (kahit nagpapasuso ka).
Pagdating sa tanong tungkol sa pagbubuntis. Mabilis ka dapat na mabubuntis pagkatapos mong ipatanggal ang IUS. Kung hindi ka pa handang mabuntis sa sandaling ipatanggal mo ang IUS, tiyaking gumamit ng ibang pamamaraan para maprotektahan ang sarili mo.
Pagiging available. Gusto mo bang gamitin ang pamamaraang ito? Available ang pamamaraang ito sa maraming bansa. Magtanong ka lang sa inyong lokal na mga pasilidad sa kalusugan.

Paano gamitin

  • Ang unang hakbang para makakuha ng IUS ay makipag-usap sa iyong health care provider o tagapagbigay ng pangangalagang pangkalusugan. Tatanungin ka niya at susuriin ka upang tiyakin na tama para sa iyo ang IUS.
  • Maaari mong ipalagay ang IUS anumang oras sa loob ng isang buwan. Gusto ng ilang provider na ilagay ito sa panahon ng iyong regla, pero ayos lang ang anumang oras hangga’t makakatiyak kang hindi ka buntis.
  • Maaaring maging pinakakomportableng ipalagay ito sa kalagitnaan ng regla mo (iyon ay ang panahon kung kailan pinakabukas ang iyong cervix, ang bukasan ng iyong matris).
  • Normal lang na makaramdam ng kaunting pananakit kapag nagpalagay ka ng IUS, ngunit mawawala rin ito sa pamamagitan ng pagpapahinga o gamot sa kirot. Kapag nasa loob na ang IUS, mapapansin mo ang maliit na taling nakabitin sa loob ng iyong ari.
  • Naroon iyon nang sa gayon ay matanggal ang IUS sa ibang pagkakataon. (Hindi bibitin sa labas ng vagina ang tali.)
    Kapag nasa loob na ito, kailangan mong suriin ang mga dulo ng mga tali nang ilang beses taun-taon upang tiyaking nasa tamang posisyon ito. Ito ang paraan kung paano:
  • Hugasan ang iyong mga kamay gamit ang tubig at sabon, tapos umupo o tumingkayad.
    Ilagay ang daliri sa ari mo hanggang mahawakan mo ang cervix mo, na mararamdaman mong matigas at parang goma, tulad ng dulo ng ilong mo.
  • Pakiramdaman ang mga tali. Kapag natagpuan mo ang mga ito, pagbati! Maayos pa rin ang puwesto ng IUS mo. Pero kapag naramdaman mo ang matigas na bahagi ng IUS na nakadikit sa cervix mo, maaaring kailangan mo itong ipaayos o papalitan sa iyong provider.
  • Huwag hilahin ang mga tali! Kapag ginawa mo ito, maaaring mawala sa puwesto ang IUS.
  • Kung hindi ka komportableng itsek ang mga tali, maaari mong ipagawa ito sa provider mo, isang buwan matapos itong ilagay, tapos taun-taon pagkatapos noon.

Mga side effect

Magkakaiba ang bawat isa. Ang nararanasan mo ay maaaring iba sa nararanasan ng ibang tao.
Ang Positibo: maraming bagay tungkol sa mga IUS na makabubuti sa iyong katawan, gayundin sa pakikipagtalik mo.

  • Madaling gamitin
  • Hindi nakakaabala sa init ng sandali
  • Pangmatagalang proteksyon nang hindi gaanong nangangailangan ng pagsisikap
  • Ligtas para sa mga naninigarilyo at sa mga may hypertension at diabetes
  • Maaari mong gamitin habang nagpapasuso ka
  • Maaaring makatulong sa pagprotekta laban sa cervical at endometrial cancer
  • Binabawasan ang mga sintomas ng endometriosis

Ang negatibo: inaalala ng lahat ang mga negatibong side effect, pero para sa karamihan ng babae, hindi problema ang mga ito. Karamihan ng babae ay mabilis na nakakaangkop sa pagkakaroon ng IUS, subalit maaari rin itong tumagal nang ilang buwan. Ang mga pinakakaraniwang reklamo:

  • Karaniwan lang ang pagbabago sa pagdurugo, pero hindi ito mapanganib. Kadalasan, mas kaunti at mas maiksing pagdurugo, o hindi madalas o hindi regular na pagdurugo
  • Pananakit ng puson at pananakit ng likod
  • Taghiyawat
  • Pag-iiba ng mood

Iba pang mga usaping kailangang bantayan:

  • Pagdulas papalabas ng IUS
  • Impeksyon
  • Pagdiin ng IUS sa matris

Kapag naramdaman mo na ang mga side effect ay higit pa sa kaya mong tanggapin pagkalipas ng tatlong buwan, magpalit ng pamamaraan at manatiling protektado. Tandaan mo, mayroong pamamaraan para sa lahat ng tao, sa lahat ng lugar!

Mga sanggunian

[1] BATESON, D., & McNAMEE, K. (2016). Intrauterine contraception A best practice approach across the reproductive lifespan. Medicine Today. Retrieved from https://www.shinesa.org.au/media/2016/07/Intrauterine-contraception-A-best-practice-approach-Medicine-Today.pdf

[2] Dr Marie Marie Stopes International. (2017). Contraception. Retrieved from http://www.mariestopes.org.au/wp-content/uploads/Contraception-brochure-web-200417.pdf

[3] Faculty of Sexual & Reproductive Healthcare. (Amended 2019). Faculty of Sexual & Reproductive Healthcare Clinical Guidance: Intrauterine Contraception Clinical Effectiveness Unit. RCOG. Retrieved from https://www.fsrh.org/standards-and-guidance/documents/ceuguidanceintrauterinecontraception/

[4] Family Planning NT. (2016). Intra Uterine Contraceptive Device (IUD or IUCD). Retrieved from http://www.fpwnt.com.au/365_docs/attachments/protarea/IUD-46c2853c.pdf

[5] FSRH The Faculty of Sexual & Reproductive Healthcare. (Amended 2019). UK MEDICAL ELIGIBILITY CRITERIA. RCOG, London. Retrieved from https://www.fsrh.org/standards-and-guidance/documents/ukmec-2016/
[6] Nelson, A. L., & Massoudi, N. (2016). New developments in intrauterine device use: focus on the US. Retrieved fromhttps://www.dovepress.com/new-developments-in-intrauterine-device-use-focus-on-the-us-peer-reviewed-fulltext-article-OAJC

[7] Society of Obstetricians and Gynaecologists of Canada. (2016). Canadian Contraception Consensus: Chapter 7 Intrauterine Contraception. JOGC. Retrieved from https://www.jogc.com/article/S1701-2163(15)00024-9/pdf

[8] Tudorache, et al. (2017). Birth Control and Family Planning Using Intrauterine Devices (IUDs). Retrieved from
[9] World Health Organization Department of Reproductive Health and Research and Johns Hopkins Bloomberg School of Public Health Center for Communication Programs. (2018). Family Planning: A Global Handbook for Providers. Baltimore and Geneva. Retrieved from https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/260156/9780999203705-eng.pdf?sequence=1

[10] World Health Organization. (2016). Selected practice recommendations for contraceptive use. Geneva. Retrieved from https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/252267/9789241565400-eng.pdf?sequence=1